Parça Numarası Okuma Rehberi: Siemens, Omron, Schneider ve Pepperl+Fuchs Kodları Nasıl Çözülür?

Panoda arızalanan bir parçanın etiketine bakıyorsunuz: 6ES7 214-1BD23-0XB0. Bu bir seri numarası değil — ürünün özelliklerini anlatan bir sipariş kodu. Okumayı bilirseniz hangi ailede olduğunu, hangi özelliklerde olduğunu ve neyle değiştirilebileceğini kendiniz çıkarırsınız.

Bu yazı, sahada en çok karşılaşılan markaların kod mantığını özetliyor.

Siemens — 6ES7, 6AV, 6SL, 3RT…

Siemens sipariş kodu (MLFB) sabit bir uzunluktadır ve baştaki blok ürün ailesini verir:

Ön ek	Ürün ailesi
6ES7	SIMATIC PLC (S7 serisi CPU, sinyal modülleri)
6ES5	Eski S5 serisi
6AV	HMI, operatör paneli
6SL / 6SE	Sürücü (Sinamics / Micromaster)
6GK	Haberleşme (Profinet, Profibus, switch)
3RT	SIRIUS kontaktör
3RV / 3VT	Motor koruma şalteri / kompakt şalter
3SE	Pozisyon şalteri, limit switch

Kritik uyarı: Kodun sonundaki -0XB0 gibi blok “versiyon/varyant” bilgisidir ve önemsiz değildir. 0XB0 yerine 0XA0 almak farklı besleme ya da farklı bağlantı anlamına gelebilir. Yedek alırken tüm kodu eşleştirin.

Omron — E3S, E2B, CJ, CQM, NX…

Omron’da ön ek ürün tipini, sonraki bloklar özelliği anlatır:

E3 ile başlayanlar fotoelektrik sensör (E3S, E3Z, E3F…)
E2 ile başlayanlar endüktif yaklaşım sensörü (E2B, E2E…)
CJ / CS / CP / NX / NJ PLC aileleri
MY / LY / G2R genel amaçlı röleler
H3 zaman röleleri

Sensörlerde kodun sonundaki harfler çıkış tipini ve bağlantıyı verir. Örneğin sondaki -M1J tipik olarak konnektörlü modeli, düz gövde kodu ise kablolu modeli işaret eder. Aynı sensörün PNP ve NPN sürümleri genelde tek harf farkla ayrılır — sipariş verirken en sık yapılan hata budur.

Schneider / Telemecanique — XB4, XB5, LC1, GV2…

Schneider, satın aldığı Telemecanique ve Merlin Gerin markalarının kod mantığını büyük ölçüde korudu. Bu yüzden eski Telemecanique kodu elinizdeyken Schneider karşılığını bulmak çoğu zaman mümkündür.

Ön ek	Ürün
XB4	Ø22 metal gövdeli buton/sinyal lambası (Harmony)
XB5	Ø22 plastik gövdeli buton
LC1	TeSys kontaktör
LRD	Termik aşırı yük rölesi
GV2 / GV3	Motor koruma şalteri
XS / XU	Endüktif / fotoelektrik sensör
ATV	Altivar sürücü

Pepperl+Fuchs, IFM, SICK, Balluff

Pepperl+Fuchs: NBB/NBN endüktif, ML fotoelektrik, V1/V3 konnektör ve kablo, KFD/KFU sinyal dönüştürücü. Kodda geçen sayı çoğu zaman algılama mesafesini, M12/M18 gövde çapını verir.
IFM: Kısa harf-rakam kodu (IFS204 gibi) kullanır; koddan özellik okumak zordur, üretici arama motoru gerekir.
SICK: Ürün ailesi adı koda girer (WL, WT, DT, GL). Eski Stegmann ve Hengstler enkoderleri de bu çatı altına geçmiştir.
Balluff: BES endüktif, BOS optik, BTL manyetostriktif konum sensörü.

Marka el değiştirdiyse ne olur?

Sektörde marka satın almaları koddan okunmaz — bilmeniz gerekir:

Etiketteki eski marka	Bugünkü karşılığı
Telemecanique, Merlin Gerin, Square D	Schneider Electric
Stegmann, Hengstler (enkoder)	SICK
Klöckner-Moeller, Cutler-Hammer	Eaton
Allen-Bradley	Rockwell Automation
Micromaster	Siemens Sinamics (yeni nesil)

Etiket okunmuyorsa

Yağdan silinmiş, yanmış ya da sökülürken kopmuş etiket sahada sık görülür. Sırasıyla deneyin:

Kartın/gövdenin üzerindeki ikinci etiket ya da baskılı kod (çoğu üründe yan yüzde tekrar eder)
Makinenin elektrik projesi ve malzeme listesi
Aynı panodaki eş parça (çoğu panoda aynı üründen birden fazla vardır)
Ölçü, bağlantı şekli ve etiket üzerindeki teknik değerlerle (gerilim, akım, kontak sayısı) eşleştirme

Kodu bulduktan sonra

Elinizdeki kodu Muadil Bul aracına yazmanız yeterli. Sistem kodu normalize eder — boşluklu, tireli, eksik ya da O/0 karıştırılmış yazsanız da ürünü bulur; kod bizde farklı bir markanın karşılığı olarak kayıtlıysa doğrudan o ürüne yönlendirir.

Aradığınız parça stoğumuzda yoksa kodu WhatsApp’tan gönderin. Muadilini birlikte belirleyip tedarik seçeneklerini çıkarıyoruz.

Fotoelektrik Sensör Seçimi: Difüz, Reflektörlü ve Karşılıklı — Hangisi Nerede Kullanılır?

Fotoelektrik sensör — sahadaki adıyla fotosel — bir cismin varlığını ışıkla algılar. Üç temel tipi vardır ve aralarındaki fark yalnızca fiyat değildir: yanlış tip seçilen bir uygulama, aylarca “ara ara takılan” bir hat olarak kalır.

Üç tip, tek tabloda

Tip	Nasıl çalışır	Tipik mesafe	Güvenilirlik
Difüz (cisimden yansımalı)	Verici ve alıcı aynı gövdede; ışık cismin kendisinden yansır	Birkaç cm – ~1 m	Düşük–orta
Reflektörlü (retroreflektif)	Karşıya reflektör konur; cisim ışını keser	~0,5 – 10 m	Orta–yüksek
Karşılıklı (through-beam)	Verici ve alıcı ayrı gövdede, karşı karşıya	10 m ve üzeri	En yüksek

Difüz sensör: ucuz ama seçici

Tek gövde, tek kablo, karşıya hiçbir şey monte etmeye gerek yok. Bu yüzden en çok tercih edilen tip. Ama algılama, cismin kendi yüzeyinden dönen ışığa bağlı — yani cismin rengi ve yüzeyi doğrudan mesafeyi etkiler.

Parlak beyaz karton: katalog mesafesinin tamamına yakınında çalışır
Mat siyah plastik: aynı sensör mesafenin çok altında algılar, bazen hiç algılamaz
Parlak metal: ışığı yansıtır ama açıya bağlı — cisim eğik geçerse ışın alıcıya dönmez

Kural: difüz sensörü en zor cisminize göre seçin, en kolayına göre değil. Katalog mesafesi genelde beyaz referans yüzeye göre verilir.

Arka fon bastırmalı (BGS) difüz

Cismin arkasında duvar, konveyör kenarı ya da başka bir yüzey varsa normal difüz sensör arka fonu cisim sanabilir. Arka fon bastırmalı tip belirli bir mesafenin ötesini görmezden gelir; koyu renkli cisimlerde de daha kararlıdır. Zor uygulamalarda fiyat farkı fazlasıyla geri döner.

Reflektörlü sensör: dengeli seçim

Karşıya bir reflektör koyarsınız, ışın oradan döner. Cisim ışını kestiğinde sinyal değişir. Algılama artık cismin rengine değil, ışını kesip kesmediğine bağlı — bu yüzden difüzden çok daha kararlıdır. Tek kablo çekmeniz yeter, karşı tarafa besleme gitmez.

Dikkat edilecek tek şey: parlak/aynasal cisimler ışını reflektör gibi geri yansıtıp sensörü yanıltabilir. Paslanmaz kutu, streçli palet, alüminyum profil algılıyorsanız polarize filtreli modeli seçin. Polarize model yalnızca reflektörün döndürdüğü ışığı kabul eder.

Karşılıklı sensör: en güvenilir

Verici bir tarafta, alıcı karşıda. Işın doğrudan gider — bu yüzden en uzun mesafeyi ve en yüksek gürültü bağışıklığını verir. Toz, buhar, yağ sisi olan ortamlarda kaybedilen ışık payı en yüksek olan tip budur, dolayısıyla kirli ortamlarda tek gerçekçi seçenek çoğu zaman karşılıklıdır.

Bedeli: iki gövde, iki montaj noktası, iki kablo. Hizalama da daha hassastır. Ama şeffaf şişe, siyah cisim, ıslak yüzey gibi zor işlerde tartışmasız kazanan odur.

Saha koşuluna göre hızlı seçim

Durum	Önerilen
Karton kutu sayımı, kısa mesafe	Difüz
Koyu renkli / mat cisim	Arka fon bastırmalı difüz veya karşılıklı
Parlak metal, streç film	Polarize reflektörlü
Şeffaf şişe, cam	Şeffaf cisim modu olan reflektörlü ya da karşılıklı
Tozlu, nemli, yağlı ortam	Karşılıklı
5 metre üzeri açıklık	Karşılıklı
Küçük parça, hassas konum	Lazerli difüz (dar ışın noktası)

Seçimden sonra üç kontrol

Çıkış tipi: PNP mi NPN mi? Avrupa menşeli PLC girişleri genelde PNP bekler. Yanlış tip alındığında sensör çalışır ama PLC görmez.
NO / NC: Işın kesildiğinde mi sinyal versin, kesilmediğinde mi? Emniyet mantığında bu tercih kritiktir.
Koruma sınıfı: Yıkama yapılan hatlarda IP67 altına inmeyin. Gövde malzemesi de plastik mi paslanmaz mı, kimyasal temasına göre seçin.

Watel stoğunda difüz, reflektörlü, lazerli ve karşılıklı fotoelektrik sensörler ile M12 konnektör ve kabloları birlikte bulunur. Tüm seçenekler için Sensörler kategorisine bakabilir, elinizdeki sensörün muadilini Muadil Bul ile arayabilirsiniz.